Begrippenlijst sloten & deuren: snel begrijpen waar het over gaat

Foto van Marloes Peters
Marloes Peters

februari 25, 2026

Inhoudsopgave

Slotenmakers en beveiligingsadviezen zitten vaak vol woorden die technisch klinken. Jij wilt vooral weten: wat betekent dit, waar zit het, en wat moet ik ermee? Deze mini-encyclopedie legt de meest gebruikte termen uit in gewone taal. Handig als je:

  • een offerte of factuur wilt controleren,
  • een probleem probeert te herkennen (deur gaat niet open, sleutel draait niet),
  • of je woning beter wilt beveiligen met de juiste keuzes.

Wil je terug naar het complete overzicht? Ga naar Slotenmaker gids. Voor prijsopbouw en transparantie: Slotenmaker kosten en Offerte & rekening.


Snelle tip: zo gebruik je deze pagina

  • Heb je een probleem? Zoek het symptoom (bijv. “sleutel draait niet”, “deur sluit niet goed”) en klik door naar de passende gids.
  • Wil je beveiligen? Focus op de termen SKG, kerntrek, veiligheidsbeslag en cilinder en begin bij Inbraakpreventie.
  • Sta je buitengesloten? Ga direct naar Buitengesloten: wat nu?.

A–Z begrippen (mini-encyclopedie)

Cilinder (profielcilinder)

De cilinder is het deel waar je de sleutel in steekt. Hij bepaalt welke sleutels werken en vormt een belangrijk onderdeel van de beveiliging. Bij veel “slotproblemen” is de cilinder het eerste waar naar gekeken wordt—maar hij werkt altijd samen met het beslag en het slotmechanisme in de deur.
➡️ Meer over vervangen, maat en veiligheid: Cilinder vervangen

Cilindermaat (cilindermaat meten)

De cilindermaat is de maat die bepaalt of de cilinder netjes in je deur past. Een verkeerde maat kan leiden tot een cilinder die uitsteekt of juist niet goed uitlijnt. Uitsteken is een bekend veiligheidsrisico, dus zorgvuldig meten is belangrijk.
➡️ Uitleg en fouten voorkomen: Cilinder vervangen

Dagschoot

De dagschoot is het schuine deel van het slot dat naar buiten komt als je de deur dichttrekt. Dit houdt de deur “dicht” zonder dat je op slot draait. Als de dagschoot niet soepel valt, kan de deur slecht sluiten of kan er extra spanning op het slot komen.
➡️ Bij stroefheid: Slot kapot / sleutel draait niet

Nachtschoot

De nachtschoot is het rechte deel dat naar buiten schuift wanneer je de deur op slot draait. Dit is een belangrijk deel van echte vergrendeling. Als de nachtschoot niet goed uitschuift, voelt de deur minder veilig of lukt op slot draaien niet goed.

Sluitkom

De sluitkom zit in het kozijn en is het metalen “opvangpunt” waar dagschoot en nachtschoot in vallen. Als de sluitkom niet goed uitgelijnd is (bijvoorbeeld door verzakking, slijtage of deur die scheef hangt), kan de deur stroef sluiten of kunnen er klachten ontstaan zoals “deur sluit niet goed”.
➡️ Vaak relevant bij: Meerpuntssluiting

Insteekslot

Het insteekslot is het slotmechanisme dat in de zijkant van de deur zit (in de deur “ingestoken”). Dit mechanisme werkt samen met cilinder, dagschoot en nachtschoot. Als het insteekslot intern versleten is, kun je symptomen krijgen zoals een sleutel die “doordraait” of een deur die niet meer open wil.
➡️ Symptomen herkennen: Slot kapot / sleutel draait niet

Veiligheidsbeslag (veiligheidsschild)

Veiligheidsbeslag (of veiligheidsschild) is het beslag aan de buitenkant van de deur dat de cilinder beschermt. Het voorkomt dat de cilinder een makkelijke “greep” wordt en verhoogt de weerstand rond het kwetsbare punt. Dit is vaak de vergeten helft van beveiliging.
➡️ Uitleg en wanneer zinvol: Veiligheidsbeslag

Kerntrek / kerntrekken

Kerntrek is een inbraakmethode waarbij de cilinder het doelwit is. Je hoeft de techniek niet te kennen om je te beschermen; belangrijk is dat je weet dat goede beveiliging vaak draait om het afschermen en versterken van de cilinder.
➡️ Wat het is en wanneer nodig: Kerntrekbeveiliging

Kerntrekbeslag (anti-kerntrek beslag)

Kerntrekbeslag (ook “anti-kerntrek beslag”) is veiligheidsbeslag dat extra gericht is op bescherming tegen kerntrekken. In gewone taal: het maakt het lastiger om de cilinder als zwak punt te gebruiken.
➡️ Meer context: Kerntrekbeveiliging en Veiligheidsbeslag

SKG / SKG-keurmerk

Het SKG-keurmerk is een keurmerk dat aangeeft dat hang- en sluitwerk getest is op weerstand. Je ziet vaak SKG 1/2/3 (niveaus). SKG is een handige keuzehulp, maar veiligheid hangt altijd af van de combinatie: cilinder + beslag + montage + deur.
➡️ Uitleg en kiezen: SKG-keurmerk

SKG 2 en SKG 3

SKG 2 is vaak een praktisch uitgangspunt voor veel woningen. SKG 3 kan passend zijn bij hoger risico of als je extra zekerheid wilt. “Hoger” is niet automatisch “nodig”—kies passend bij jouw situatie.
➡️ Keuzehulp: SKG-keurmerk

Meerpuntssluiting (meerpuntslot)

Een meerpuntssluiting (meerpuntslot) vergrendelt de deur op meerdere punten tegelijk. Het voelt vaak stevig, maar is ook gevoeliger voor afstelling en onderhoud. Typische klacht: “deur sluit niet goed”.
➡️ Problemen en onderhoud: Meerpuntssluiting

Deur afstellen / uitlijnen

Een deur die scheef hangt of klemt zet druk op het slot. Gevolg: sleutel draait zwaar, slot hapert, meerpuntssluiting werkt minder soepel. Veel “slotproblemen” zijn eigenlijk “deurproblemen”.
➡️ Symptomen: Slot kapot / sleutel draait niet

Buitengesloten (deur dichtgevallen / op slot)

Buitengesloten betekent dat je niet naar binnen kunt. Belangrijk onderscheid:

  • deur dichtgevallen: niet vergrendeld, vaak sneller op te lossen
  • op slot: vergrendeld, meestal complexer
    ➡️ Stappenplan: Buitengesloten: wat nu?

Schadevrij openen

Schadevrij openen betekent openen zonder (zichtbare) schade aan deur, kozijn, beslag of cilinder. Het is niet altijd mogelijk—het hangt af van situatie, type slot en defecten.
➡️ Grenzen en verwachtingen: Deur openen zonder schade

Sleutel aan binnenkant / sleutel in slot

Als er aan de binnenkant nog een sleutel in de cilinder zit, kan dat blokkeren (afhankelijk van type cilinder). Dit is een veelvoorkomende reden van buitensluiting.
➡️ Uitleg en oplossingen: Sleutel aan binnenkant

Sleutel afgebroken in slot

Een afgebroken sleutel kan de cilinder blokkeren. Forceren maakt het vaak erger.
➡️ Veilig handelen: Sleutel afgebroken in slot

Sleutel kwijt / sleutel verloren

Bij sleutelverlies draait alles om risico: kan iemand de sleutel aan jouw woning koppelen? Bij hoog risico is cilinder vervangen vaak verstandig.
➡️ Risico-inschatting: Sleutel kwijt

Slotenmaker kosten

Termen die je vaak op een factuur ziet: voorrijkosten, toeslagen, arbeid, materiaal. Begrijpen wat ze betekenen helpt je vergelijken en verrassingen voorkomen.

Voorrijkosten

Kosten voor reistijd/afstand/planning. Soms inbegrepen in totaalprijs, soms aparte post. Altijd vooraf vragen.
➡️ Meer: Slotenmaker kosten

Spoedtoeslag

Toeslag voor inzet buiten reguliere tijden of snelle komst. Kan logisch zijn, maar moet vooraf duidelijk zijn.

Offerte en gespecificeerde factuur

Een gespecificeerde factuur splitst arbeid, materiaal, toeslagen en voorrijkosten. Dit maakt controle mogelijk en helpt bij verzekeringen.
➡️ Checklist: Offerte & rekening

Slot vervangen

Mensen zeggen “slot vervangen” terwijl ze soms alleen de cilinder bedoelen. Slot vervangen is vooral logisch bij interne defecten, schade of na inbraak.
➡️ Wanneer nodig: Slot vervangen

Inbraakpreventie

Alles wat inbraak voorkomt: basis op orde (deuren/ramen), cilinder + beslag, kerntrekbescherming, gedrag en zichtbaarheid.
➡️ Prioriteitenlijst: Inbraakpreventie

Na inbraak

Stappenplan na inbraak: veiligheid, bewijs, verzekering en herstel van sloten en beveiliging.
➡️ Lees: Na inbraak


Veelvoorkomende verwarringen (kort uitgelegd)

“Slot” vs “cilinder”

Veel mensen bedoelen met “slot” de cilinder (waar je sleutel in gaat). In veel gevallen is cilinder vervangen sneller en goedkoper dan een compleet slot vervangen.
➡️ Zie: Cilinder vervangen

“Dichtgevallen” vs “op slot”

Dit onderscheid bepaalt vaak de oplossing en de kosten. “Dichtgevallen” is meestal eenvoudiger; “op slot” is vaak lastiger.
➡️ Zie: Buitengesloten: wat nu?

“SKG is genoeg”

SKG helpt, maar de combinatie cilinder + beslag + montage bepaalt het echte effect.
➡️ Zie: SKG-keurmerk + Veiligheidsbeslag


Mini-keuzehulp: welke pagina heb jij nodig?


FAQ: begrippen sloten & deuren

1) Wat is het verschil tussen dagschoot en nachtschoot?

De dagschoot houdt de deur dicht als je hem dichttrekt. De nachtschoot vergrendelt de deur als je op slot draait.

2) Wat is een sluitkom en waarom is die belangrijk?

De sluitkom zit in het kozijn en vangt dagschoot/nachtschoot op. Als die niet goed uitgelijnd is, kan de deur stroef sluiten of klemmen.

3) Wat betekent SKG 2 of SKG 3?

SKG-niveaus geven getest weerstandsniveau aan. SKG 2 is vaak een praktisch uitgangspunt; SKG 3 kan passen bij hoger risico.
➡️ Zie: SKG-keurmerk

4) Wat is kerntrekbeslag?

Een vorm van veiligheidsbeslag met extra bescherming tegen kerntrekken.
➡️ Zie: Kerntrekbeveiliging

5) Wat is een meerpuntssluiting?

Een systeem dat je deur op meerdere punten tegelijk vergrendelt. Het kan stevig zijn, maar vraagt goede afstelling en onderhoud.
➡️ Zie: Meerpuntssluiting

6) Waar lees ik wat er op een factuur moet staan?

➡️ Zie: Offerte & rekening

7) Wanneer vervang ik alleen de cilinder en niet het hele slot?

Bij sleutelverlies, verhuizing of wanneer je cilinder verouderd is, is cilinder vervangen vaak genoeg. Bij interne defecten of schade kan slot vervangen logischer zijn.
➡️ Zie: Cilinder vervangen en Slot vervangen

8) Waar begin ik met huis beveiligen?

Met de prioriteitenlijst en zwakke plekken: Inbraakpreventie


Samenvatting: termen begrijpen = betere keuzes

Met deze begrippenlijst kun je sneller begrijpen wat er aan de hand is met je deur of slot, en kun je offertes en adviezen beter beoordelen. Gebruik de doorlinks om meteen naar de juiste oplossing te gaan—of start bij Inbraakpreventie als je vooral je woning veiliger wilt maken.

Marloes zorgt dat alle informatie op Slotenmakershub.nl duidelijk, actueel en begrijpelijk is. Ze vertaalt technische details naar praktische tips die je direct kunt toepassen.

Gerelateerde berichten

Gerelateerde berichten die u niet mag missen

Buitengesloten wat nu

Buitengesloten: wat nu? (stappenplan zonder paniek)

Je staat buiten, de deur is dicht, en je eerste gedachte is vaak: “Hoe kom ik snel weer binnen?” Logisch. Maar juist in dit moment gebeuren de fouten die het duurder maken: forceren, verkeerde trucs

Deur openen zonder schade

Deur openen zonder schade: wat kan wel en wat niet?

Als je buitengesloten bent, wil je het liefst één ding: de deur open krijgen zonder schade. Begrijpelijk — want schade aan deur, kozijn of slot maakt alles duurder en vervelender. Maar “schadevrij openen” is geen